ਯੂਰਪ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਰੂਸ -ਚੀਨ ਤੋਂ ਖਤਰਾ
*ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਨਾਟੋ ਔਖਾ ,ਕਿਉਂ ਘਟਾ ਰਿਹਾ ਯੂਰਪ ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਖਰਚੇ
*ਜਰਮਨ ਵਲੋਂ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਫੌਜੀ ਮਦਦ ਤੋਂ ਰੂਸ ਤੜਫਿਆ,ਜਰਮਨ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉਪਰ
ਵਿਸ਼ਵ ਜੰਗ ਦਾ ਖਤਰਾ ਸੰਸਾਰ ਉਪਰ ਮੰਡਰਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।ਰੂਸ- ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਜੰਗ ਦੌਰਾਨ ਨਾਟੋ ਦੀ ਦਖਲ ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਕਾਰਣ ਰੂਸ ਭੜਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉਪਰ ਯੂਰਪ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਰਮਨ ਹੈ।ਕਦੇ ਵੀ ਇਹ ਜੰਗ ਵਡੇ ਪੱਧਰ ਉਪਰ ਭੜਕ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਉਪਰ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸੰਸਾਰਕ ਮੰਦੀ ਕਾਰਣ ਯੂਰਪ ਨੇ ਫੌਜੀ ਖਰਚੇ ਵਡੀ ਪੱਧਰ ਉਪਰ ਘਟਾ ਦਿਤੇ ਹਨ।ਇਸ ਕਾਰਣ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਨਾਟੋ ਔਖਾ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਯੂਰਪ ਫੌਜੀ ਖਰਚਿਆਂ ਵਿਚ ਹਿਸਾ ਪਾਵੇ।ਅਮਰੀਕਾ ਉਪਰ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਨਾ ਪਾਵੇ।

ਨਾਟੋ ਦੇ ਕਈ ਉਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਬਹੁਤ ਫੈਸਲਾਕੁੰਨ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਗਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਲਪੇਟ ਵਿਚ ਲੈ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਯੂਕਰੇਨ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ ਵਿਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਮੁੱਦੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿਚ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿਚ ਹੋਏ ਨਾਟੋ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿਚ ਹਾਵੀ ਰਹੇ। ਨਾਟੋ ਦੇ ਫੌਜੀ ਯੋਜਨਾਕਾਰਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਵਿਗੜਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਲਈ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਰਕਮਾਂ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ, ਨਾਟੋ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਸਮਰਥਾ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2022 ਵਿਚ ਰੂਸੀ ਹਮਲੇ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਯੂਕਰੇਨ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਯੂਰਪ ਵਿਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਸਾਜ਼ੋ-ਸਾਮਾਨ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਖਰਚ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸੀਐਨਐਨ ਦੀ ਇਕ ਖਬਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਸਾਲ ਫਰਵਰੀ ਵਿੱਚ, ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਰੂਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰੇਗਾ ਕਿ ਉਹ ਰੱਖਿਆ ਖਰਚਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਾਟੋ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਜੋ ਮਰਜ਼ੀ ਕਰੇ" । ਉਨ੍ਹਾਂ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਉਹ ਮੁੜ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਹ ਨਾਟੋ ਨਾਲ ਮਿਲਕੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਨਾਟੋ ਦੀ ਧਾਰਾ ਦਾ ਪਾਲਣ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ। ਅਜਿਹੇ ਵਿਚ ਜਰਮਨੀ ਸਮੇਤ ਕਈ ਯੂਰਪੀ ਨਾਟੋ ਮੈਂਬਰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬੇਚੈਨ ਹਨ।
ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਨਾਟੋ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦੀ ਅਹਿਮ ਬੈਠਕ ਵਿਚ ਫੌਜੀ ਖਰਚਿਆਂ 'ਤੇ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਯੂਰਪ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਵਿਚ ਭਾਰੀ ਖਰਚਾ ਚੁੱਕਣਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਫਰਵਰੀ 2022 ਵਿੱਚ ਯੂਕਰੇਨ ਉੱਤੇ ਰੂਸੀ ਹਮਲਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮੋੜ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਦਹਾਕਿਆਂ ਬਾਅਦ ਯੁੱਧ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਚੁਕਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਵਿਚ ਯੂਰਪ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਨਾਟੋ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਹਿਮ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨਿਊਜ ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਬੀਤੇ ਦਿਨੀਂ ਇਸ ਗੁਪਤ ਯੋਜਨਾ ਬਾਰੇ ਯੂਰਪ ਦੇ 12 ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਸੇਵਾ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਛੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਰੂਪ ਰੇਖਾ ਦੱਸੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਾਟੋ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ, ਲੰਬੀ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ, ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਸਾਜ਼ੋ-ਸਾਮਾਨ, ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਆਵਾਜਾਈ ਅਤੇ ਜੰਗ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਡਿਜੀਟਲ ਸੰਚਾਰ ਦੀ ਘਾਟ ਵਰਗੇ ਪਹਿਲੂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਨਾਟੋ ਲਈ ਧੀਵੀਂ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਜਟ ਦੀਆਂ ਸੀਮਾਵਾਂ ਯੂਰਪ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਨਾਟੋ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਕਈ ਵਾਰ ਅਮਰੀਕਾ ਵਲੋਂ ਨਾਟੋ ਛੱਡਣ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦੇ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਵਜੋਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਨਾਟੋ ਦੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਮੁੱਖ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਗਠਜੋੜ ਵਿੱਚ ਅਨੁਮਾਨਤ ਆਰਥਿਕ ਯੋਗਦਾਨ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ।

ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਵੀ ਨਾਟੋ ਦੀ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਕਾਰਨ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਗਠਜੋੜ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਤ ਹਨ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਫੌਜੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਨਾਟੋ ਦੇ ਯੂਰਪੀ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਢੁਕਵੀਂ ਫੰਡ ਮੁਹੱਈਆ ਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਯੂਰਪੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਚੋਣ ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਵੀ ਜਿੱਤ ਜਾਵੇ, ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਫੌਜੀ ਖਰਚੇ ਵਧਾਉਣੇ ਪੈਣਗੇ। ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਜੌਹਨ ਹੇਲੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, ''ਸਾਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਚੋਣਾਂ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਜੋ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਤਰਜੀਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲੇਗੀ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿਚ ਨਾਟੋ ਵਿਚ ਸ਼ਾਮਲ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਯਤਨ ਕਰਨੇ ਪੈਣਗੇ। "
ਨਾਟੋ ਵਿਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਤੀ ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਆਰਥਿਕ ਯੋਗਦਾਨ ਵਿਚ ਫਰਕ ਆਇਆ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਸਬੰਧਤ ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨਾਟੋ ਦੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਵੱਡੇ ਖਰਚੇ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ।
ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਤਰਜੀਹਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਯੂਰਪ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਚੀਨ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਕਾਰਨ ਹਿੰਦ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਹੋਰ ਵਧਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਹਿਰ ਇਸ ਗੱਲ ਵਲ ਧਿਆਨ ਦਿਵਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਯੂਰਪੀਅਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਆਤਮ-ਨਿਰਭਰ ਬਣਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ।
ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ ਦੇ ਅੰਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਨਾਟੋ ਇੰਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਈ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲ ਬਹੁਤ ਫੈਸਲਾਕੁੰਨ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਬੋਰਿਸ ਪਿਸਟੋਰੀਅਸ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰੂਸ ਦੇ ਹਮਲੇ ਨਾਟੋ ਦੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸਪੀਗਲ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਮੁਤਾਬਕ ਪਿਸਟੋਰੀਅਸ ਨੇ ਹੁਣੇ ਜਿਹੇ ਸੰਸਦ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜਰਮਨੀ ਨੂੰ ਸਾਲ 2029 ਤੱਕ ਜੰਗ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ "ਜਦੋਂ ਪੁਤਿਨ ਇੰਨੀ ਨੇੜੇ ਆ ਗਏ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੂਸ ਯੂਕਰੇਨ ਦੀ ਸਰਹੱਦ 'ਤੇ ਰੁਕ ਜਾਵੇਗਾ."
ਇਕ ਪਾਸੇ ਮਾਹਿਰ ਰੂਸ ਨੂੰ 'ਜੰਗੀ ਅਰਥਚਾਰਾ' ਦੱਸ ਰਹੇ ਹਨ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਰੱਖਿਆ ਖੇਤਰ 'ਤੇ ਖਰਚ ਵਧਾਉਣਾ ਯੂਰਪੀ ਸਰਕਾਰਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਬੋਝ ਹੇਠ ਦੱਬੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਟੈਕਸਦਾਤਾ ਜੰਗ ਦੀਆਂ ਤਿਆਰੀਆਂ ਲਈ ਵਧਦੇ ਖਰਚੇ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਖ਼ਾਸਕਰ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਜੰਗ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਜਰਮਨੀ ਨੇ ਯੂਕਰੇਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਵਿਚਾਲੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਵ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਹਥਿਆਰ ਅਤੇ ਉਪਕਰਨ ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏ ਹਨ। ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਜਰਮਨੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪਹਿਲੂ ਹੈ। ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਰਮਨੀ ਨੇ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਯੂਕਰੇਨੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਫੌਜੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਨਾਟੋ ਦੇ ਫੌਜੀ ਰਣਨੀਤੀਕਾਰਾਂ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਰੂਸੀ ਹਮਲੇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 35 ਤੋਂ 50 ਵਾਧੂ ਬ੍ਰਿਗੇਡਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਗੇਡ ਵਿੱਚ 3,000 ਤੋਂ 7,000 ਸਿਪਾਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਨਾਟੋ ਨੂੰ 3,50,000 ਵਾਧੂ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇਗੀ।
ਜੇਕਰ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਸੰਦਰਭ 'ਚ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਪੰਜ ਵਾਧੂ ਬ੍ਰਿਗੇਡਾਂ ਯਾਨੀ 30 ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਧੂ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜਰਮਨ ਸਰਕਾਰ ਇਸ ਸਮੇਂ ਤਿੰਨ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਇੱਕ ਹੋਰ ਡਵੀਜ਼ਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇਗੀ। ਪਰ ਜਰਮਨੀ ਦੀਆਂ ਕੀ ਤਿਆਰੀਆਂ ਹਨ,ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਖਬਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਹੁਣ ਤੱਕ ਨਾਟੋ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਯੋਗਦਾਨ ਅਮਰੀਕਾ ਹੀ ਦਿੰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੂਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ 2024 ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਉੱਤੇ 967 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖਰਚ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਖਰਚੇ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 10 ਗੁਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਨਾਟੋ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਸ਼ ਜਰਮਨੀ ਹੈ। 2024 ਵਿੱਚ ਨਾਟੋ ਦਾ ਕੁੱਲ ਮਿਲਟਰੀ ਖਰਚਾ 1,474.4 ਬਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਓਹੀਓ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਜੇਡੀ ਵੈਨਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਚੁਣਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਨਾਟੋ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ 'ਵੈਲਫੇਅਰ ਕਲਾਇੰਟਸ' ਕਹਿ ਕੇ ਆਲੋਚਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਨਵੀਂ ਰੱਖਿਆ ਨੀਤੀ ਤਹਿਤ ਜਰਮਨੀ ਨੂੰ ਹਵਾਈ ਰੱਖਿਆ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਵਧਾਉਣੀ ਪਵੇਗੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਪੈਟ੍ਰੀਅਟ ਏਅਰ ਡਿਫੈਂਸ ਸਿਸਟਮ, ਸਗੋਂ ਛੋਟੀ ਦੂਰੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤੋਪਾਂ ਮਿਜਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਸ ਯੁੱਧ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਵਾਧੇ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, 1,00,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੋਏਗੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਬੀ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ 'ਤੇ ਕਾਫੀ ਖਰਚਾ ਆਵੇਗਾ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਬਜਟ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਜਰਮਨੀ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਫੌਜੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨੂੰ ਅੱਧਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਰੂਸੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਧਨ ਨਾਲ ਯੂਕਰੇਨ ਨੂੰ ਕਰਜ਼ਾ ਦਿਤਾ ਜਾਵੇਗਾ,ਇਸ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜੀ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾ ਸਕੇਗਾ। ਇਸ ਸਾਲ ਜੀ7 ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿਚ ਇਕ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਰੂਸ ਦੇ ਵਧਦੇ ਹਮਲੇ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਤਿਆਰੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਆਵਾਜਾਈ,ਢੋਹਾ ਢੁਹਾਈ,ਸੈਨਿਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਜਨ, ਬਾਲਣ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਸਪਲਾਈ ਰੂਟਾਂ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਜ਼ਖਮੀ ਫੌਜੀਆਂ ਅਤੇ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਮੋਰਚੇ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨੇ ਪੈਣਗੇ। ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਨਕਸ਼ੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਪੁਲ ਇੰਨੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ ਜੋ ਭਾਰੀ ਫੌਜੀ ਆਵਾਜਾਈ ਦਾ ਬੋਝ ਝੱਲ ਸਕਣ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨਾਟੋ ਨੂੰ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਹੈਕਿੰਗ ਤੋਂ ਬਚਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਹੈਕਿੰਗ ਕਾਰਨ ਫੌਜੀ ਤਾਇਨਾਤੀ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਰੇਲਵੇ ਸਵਿੱਚਾਂ ਨੂੰ ਜਾਮ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਯੋਜਨਾਕਾਰ ਨੇ ਰਾਇਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ ਰੂਸੀ ਫੌਜੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਬਲਕਿ ਆਪਸੀ ਫੌਜੀ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਜੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ 'ਤੇ ਜਲਦੀ ਲੜਾਈ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ।
ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਯੁੱਧ ਪਿੱਛੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਮਰਾਜ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸੰਗੀ ਨਾਟੋ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹੱਥ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਜੰਗ ਦਾ ਨਬੇੜਾ ਵੀ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਨਾਟੋ ਦੇ ਹੱਥ ਵੱਧ ਹੈ। ਰੂਸ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਗਰੰਟੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਗਵਾਂਢ (ਸਾਬਕਾ ਸੋਵੀਅਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਸਮੇਤ ਉੱਤਰੀ ਯੂਰੋਪੀਅਨ ਦੇਸ਼ਾਂ) ‘ਚ ਨਾਟੋ ਦੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਗਵਾਂਢ ਵਿਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਫੌਜੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਤੇ ਖੁਫ਼ੀਆ ਤਾਕਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖਤਰਾ ਬਣਨ। ਪੱਛਮੀ ਤਾਕਤਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰਕ ਨਾਲ ਖਾਰਜ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਜੇ ਯੂਕਰੇਨ ਬਰਬਾਦ ਹੋਵੇਗਾ ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਸੰਸਾਰ ਵੀ ਇਸ ਤੋਂ ਅਛੂਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ। ਭੋਜਨ, ਊਰਜਾ ਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਸੰਕਟ ਹੋਰ ਵਧੇਗਾ। ਜੇ ਅਮਰੀਕਾ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਟੋ, ਯੂਕਰੇਨ ਵਿਚ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਦੇਣੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦੇਵੇ ਤਾਂ ਜੰਗ ਖਤਮ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਪਰ ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਟੋ ਰਾਹੀਂ ਜੰਗ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਹਵਾ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।












Comments (0)